زنیان چیست؟

زنيان میوه ای است که از نوعی گیاه گرفته شده این گیاه در زبان فارسی به زنیان معروف است. در ادامه این مقاله در سایت کیمیا عصاره به نام دیگر زنیان و خواص گیاه زنیان و دانه زنیان می پردازیم پس با ما همراه باشید.

نام های دیگر زنیان چیست؟

زنیان در کتاب های سنتی با نام هایی همچون: « انیسون برّی» و « کمون حبشی » آورده شده. در زبان انگلیسی Ammi و در زبان فرانسوی SisonAmmi یا Ajowan مشهور است.

زنیان گیاهی با ارتفاع نود سانتی متر است که انواع علفی، بوته ای و یک ساله را شامل می شود. برگ های این گیاه به صورت زیبایی دارای بریدگی و تقسیمات فراوان است؛ این بریدگی های زیاد ساقه های گیاه را خشن و ضخیم نکرده بلکه آن ها بسیار ظریف و نازک اند.

گل های زنیان به صورت زیبایی بر روی سرشاخه های آن قرار گرفته اند؛ این گل ها کوچک و سفید رنگ بوده و به صورت چتر مرکب هستند. این میوه کوچک، بیضی شکل و به رنگ زرد مایل به قهوهای و دارای اسانس با بوی دلنشین، مشابه آویشن است.

گیاه زنیان

ویژگی های عرق زنیان:

طبع: گرم و خشک (صفراوی)

طریقه مصرف زنیان:

روزی سه بار دو قاشق غذاخوری عرق زنیان را در کمی آب حل کرده بعد از غذا مصرف کنید.

خواص درمانی:

  • ضد نفخ
  • ضد عفونی کننده قوی معده
  • ضد قارچ و انگل
  • ضد اسهال
  • دافع رطوبت بدن و معده
  • نافع جهت رفع اعتیاد و مضرات آن
  • مفید جهت فلج و رعشه
  • درمان استئوآرتریت (آرتروز یا سائیدگی مفصل‌ها)
  • برطرف نمودن خشکی شانه‌‌ها و التهاب آرنج و درمان کشیدگی و التهاب تاندون‌ها
  • کاهش درد مفاصـل و درمان سیـاتیک

مضرات زنیان:

  1. منع مصرف در دوران بارداری، شیردهی و کودکان
  2. منع مصرف برای افراد مبتلا به مشکلات تیروئید

زنیان در گذشته به عنوان ادویه، همچنین نگه دارنده مواد غذایی، مورد استفاده فروان قرار گرفته است. همچنین از زنیان در تهیه پودر کاری، ترشیجات، بیسکویت و مواد خوراکی دیگر استفاده میشود. گفتنی است که این گیاه در صنعت صابون سازی و عطر سازی حرف های فروان برای گفتن دارد.

عطر آن در ساخت انواع دهان شویه ها و خمیر دندان ها مورد استفاده قرار می گیرد. محصولات جانبی زنیان به اشکال پودر، دئودورانت، پماد، لوسیون و محلول، در بازار فروخته می شود.

خواص دانه زنیان

اسانس زنیان

اسانس زنیان را در صنایع مختلف غذایی و آرایشی بهداشتی می توان استفاده داشت. یکی از بهترین کاربرد های اسانس زنیان استفاده در عطرسازی برای عطر و ادکلن های صنعتی به دلیل رایحه خوب و عطر آن است.

دیگر استفاده اسانس زنیان در صنعت شوینده ها برای صابون سازی است. زنیان به دلیل معطر بودن در صنعت صابون سازی نیز مورد استفاده و استقبال خوبی قرار دارد.

دانهٔ زنیان:

 یکی از گیاهان دارویی بسیار مفید است که برای درمان مشکلات معده از آن استفاده می‌کنند. این دانهٔ فوق‌العاده به‌جز درمان ناراحتی‌های معده خواص دیگری برای سلامتی دارد.

می‌توان دانهٔ زنیان را به صورت خام یا پودر استفاده کرد یا می‌توانید آن را با سایر گیاهان ترکیب کنید و در رژیم غذایی خود بگنجانید. دانهٔ زنیان در کشورهای مختلف به نام‌های مختلفی شناخته می‌شود.

هر ۱۰۰ گرم از دانهٔ زنیان شامل موارد زیر است:

  • پروتئین: ۱۷/۱ درصد؛
  • چربی: ۲۱/۸ درصد؛
  • موادمعدنی: ۷/۹ درصد؛
  • فیبر: ۲۱/۲ درصد؛
  • کربوهیدرات: ۲۴/۶ درصد.

همچنین دانهٔ زنیان حاوی کلسیم، تیامین، ریبوفلاوین، فسفر، آهن و نیاسین است. روغن زنیان از دانه‌های آن تهیه می‌شود که دارای ۲/۵ تا ۵ درصد روغن است.

از برگ‌ها و گل‌های زنیان برای استخراج روغن استفاده می‌شود و دارای ۳۵ تا ۶۰ درصد تیمول است. از این روغن بی‌رنگ یا قهوه‌ای کم‌رنگ به‌طور گسترده‌ای به‌عنوان میکروب‌کش و قارچ‌کش استفاده می‌کنند.

مشکلاتی که دانه زنیان به رفع آنها کمک می کند:

  1. اسیدی شدن دستگاه گوارش
  2. یبوست
  3. اختلالات کلیوی
  4. آسم (تنگی نفس)
  5. کبد و کلیه
  6. مشکلات دهان و دندان
  7. سرماخوردگی
  8. خارش، سوختگی و اگزما
  9. خون‌ریزی بیش‌ازحد و عادت ماهیانهٔ نامنظم
  10. مشکلات هاضمه
  11. آرتریت
  12. اسهال
  13. عفونت‌های ویروسی
  14. آنفولانزا
  15. دفع پشه
  16. بی‌اشتهایی
  17. هموروئید
  18. التیام درد
  19. ناتوانی جنسی  
  20. شیردهی

نکاتی در مورد دانه زنیان

نکاتی در مورد نگهداری و مصرف دانهٔ زنیان:

  • دانهٔ زنیان را از مکان‌های مرطوب و همچنین تماس مستقیم نور آفتاب دور نگه دارید؛

  • دانهٔ زنیان را نمی‌توان برای مدت طولانی ذخیره کرد؛
  • از مصرف بیش‌از‌اندازهٔ این دانه خودداری کنید. مصرف زیاد در بعضی از افراد می‌تواند سبب تهوع، استفراغ، تحریک پوستی، حساسیت و سردرد شود؛
  • مصرف مناسب دانهٔ زنیان اثرات جانبی ندارد؛
  • این دانه را در بطری‌هایی با درب محکم در جای خنک و خشک نگه دارید؛
  • افراد دارای مشکلات کبدی و اسیدیتهٔ بالا باید از مصرف دانهٔ زنیان خودداری کنند.

درمان بیماریها با زنیان

کاهش سردرد های ناشی از میگرن

دانه‌های زنیان را در یک ورق کاغذ بپیچید و بو کنید. این کار برای کاهش سردردهای میگرنی مفید است. همچنین می‌توان برای درمان سایر مشکلات مربوط به سر دانه‌های زنیان را سوزاند و استنشاق کرد.

سلامت قلب

برای تحریک قلب یک قاشق غذاخوری دانهٔ زنیان را با آب گرم مصرف کنید. این روش برای درمان درد قفسه سینه هم مناسب است. برای اثربخشی سریع‌تر می‌توانید یک قاشق چای‌خوری شکر زرد را با مقداری دانهٔ زنیان مخلوط کنید.

رفع اعتیاد به مشروبات الکلی

این گیاه برای افرادی که می‌خواهند از اعتیاد به الکل خلاص شوند مناسب است. جویدن روزانهٔ دانهٔ زنیان کمک می‌کند تا میل به الکل کم شود.

افزایش تعداد اسپرم

دانهٔ زنیان را با مقداری هستهٔ تمبرهندی و کرهٔ تصفیه‌شده برشته کنید. تمام این مواد را آسیاب کنید. سپس یک قاشق چای‌خوری از این مواد را در یک لیوان شیر و عسل حل کنید. این‌ کار روشی مؤثر برای افزایش تعداد اسپرم و درمان انزال زودرس است. برای اینکه نتیجهٔ بهتری بگیرید هر شب آن را مصرف کنید.

حشره‌کش

این دانهٔ مفید علاوه‌بر اینکه خواص درمانی دارد، به‌طور گسترده در تهیهٔ غذا استفاده می‌شود. همچنین دانهٔ زنیان به‌عنوان حشره‌کش استفاده می‌شود. استفاده از دانهٔ زنیان روشی مرسوم برای درمان نیش حشرات سمی است.

بهبود جوش صورت

یکی دیگر از خواص زنیان درمان جای جوش است. پودر دانهٔ زنیان را با ماست ترکیب کنید و روی صورت خود قرار دهید. بعد از سی دقیقه آن را با آب گرم بشویید. این روش درمانی می‌تواند جای جوش را کمرنگ کند.

کاهش وزن

شاید برای شما هم این سوال پیش آمده باشد که آیا زنیان لاغر کننده است؟ بله در این بخش از مقاله در کیمیا عصاره به این ویژگی زنیان می پردازیم.

نوشیدن نصف لیوان آب و دانهٔ زنیان خیس‌شده با معده‌ٔ خالی به حل شدن چربی کمک می‌کند. هر روز صبح با معدهٔ خالی یک قاشق چای‌خوری دانهٔ زنیان میل کنید. این کار سبب می‌شود تا در یک ماه ۴ تا ۵ کیلوگرم وزن کم کنید.

شب ادراری

۵۰ گرم کنجد سیاه، ۲۵ گرم دانهٔ زنیان و ۱۰۰ گرم شکر زرد را با هم مخلوط کنید. روزی دوبار ۱ قاشق چای‌خوری از این مخلوط را مصرف کنید. این کار به درمان تکرر ادرار و شب‌ ادراری کمک می‌کند.

گوش درد

۱ قاشق چای‌خوری سیر و ۲ قاشق چای‌خوری دانهٔ زنیان را در روغن کنجد سیاه حرارت دهید تا به رنگ قرمز در بیاید. اجازه دهید تا سرد شود و آن را از صافی رد کنید و چند قطره از آن را داخل گوش بریزید. این روش برای درمان التهاب گوش هم مناسب است.

نفخ شکم

۳ قاشق غذاخوری دانهٔ زنیان را در آب لیمو خیس کنید. بعد از اینکه آن را در سایه خشک کردید با مقداری نمک سیاه ترکیب و پودر کنید و دوبار در روز ۱ قاشق چای‌خوری از آن را با آب گرم مخلوط کنید و مصرف کنید.

درد مفاصل

برای تسکین درد مفاصل، مارچوبه، دانهٔ زیرهٔ سیاه، دانهٔ شنبلیله و دانهٔ زنیان را با هم مخلوط کنید. سپس پودر کنید و هر روز صبح نصف قاشق چای‌خوری از آن را بخورید.

توقف سفید شدن مو

۲ تا ۳ عدد برگ کاری (زردچوبه هندی)؛

۲ عدد کشمش؛

سرانگشت دانهٔ زنیان؛

و مقداری شکر برای طعم دادن.

برگ کاری، کشمش و دانهٔ زنیان را در یک فنجان آب بریزید و بپزید. در صورت لزوم برای طعم دادن به آن شکر اضافه کنید. روزی یک لیوان از آن بنوشید. این روش سفید شدن مو را متوقف می‌کند.

کولیت

۱ قاشق چای‌خوری دانهٔ زنیان و و نصف قاشق چای‌خوری دانهٔ رازیانه را در نیم‌لیتر آب بجوشانید. به‌مدت ۵ دقیقه روی شعلهٔ متوسط بپزید. اجازه دهید سرد شود و آن را از صافی رد کنید. روزانه بعد از هر وعدهٔ غذایی یک فنجان از آن بنوشید.

دیابت

مقداری برگ‌های نیم (neem) را در سایه خشک کنید. آن را پودر کنید و در یک شیشه نگه دارید. شب یک قاشق چای‌خوری از پودر را با نصف قاشق چای‌خوری پودر دانهٔ زیره و پودر دانهٔ زنیان در شیر داغ مخلوط کنید و به‌مدت ۳۰ روز آن را مصرف کنید.

از کار افتادگی

خیس کردن دانهٔ زنیان در آب و مصرف روزانهٔ آن می‌تواند به درمان از کار افتادگی و لرزش کمک کند.

پاک‌کنندهٔ چشم

یک مشت دانهٔ زنیان را در آب بجوشانید. با این آب چشم‌تان را بشویید تا تمیز شود.

مشکل شنوایی

در زمان قدیم از دانهٔ زنیان برای درمان مشکلات شنوایی استفاده می‌شد. چند قطره از روغن دانهٔ زنیان را در گوش‌تان بریزید تا از این وضعیت خلاص شوید.

پاک‌کنندهٔ بدن

مصرف چای دانهٔ زنیان می‌تواند به پاک‌سازی سموم بدن کمک کند. به‌همین‌ دلیل می‌تواند بسیاری از مشکلات پوستی و بیماری‌های مربوط به آن را کاهش دهد. این کار به تصفیهٔ خون و بهبود جریان خون در بدن کمک می‌کند.

سنگ مثانه

برای از بین بردن سنگ مثانه روزانه ۶ گرم دانهٔ زنیان مصرف کنید.

منوراژی (خونریزی زیاد قاعدگی)

۲۵ گرم دانهٔ زنیان را یک شب کامل درون آب خیس کنید. سپس آن را آسیاب کنید و صبح بنوشید.

کهیر

۱ گرم دانهٔ زنیان را با ۳ گرم شکر زرد مصرف کنید. این روش درمانی مفیدی برای کهیر است.

نکاتی در مورد نگهداری و مصرف دانهٔ زنیان:

دانهٔ زنیان را از مکان‌های مرطوب و همچنین تماس مستقیم نور آفتاب دور نگه دارید؛

دانهٔ زنیان را نمی‌توان برای مدت طولانی ذخیره کرد؛

از مصرف بیش‌از‌اندازهٔ این دانه خودداری کنید. مصرف زیاد در بعضی از افراد می‌تواند سبب تهوع، استفراغ، تحریک پوستی، حساسیت و سردرد شود؛

مصرف مناسب دانهٔ زنیان اثرات جانبی ندارد؛

این دانه را در بطری‌هایی با درب محکم در جای خنک و خشک نگه دارید؛

افراد دارای مشکلات کبدی و اسیدیتهٔ بالا باید از مصرف دانهٔ زنیان خودداری کنند.

جمع بندی

ما در این مقاله در سایت کیمیا عصاره تمام تلاش خود را کردیم تا در مورد خواص مختلف و فواید و مضرات گیاه زنیان و دانه زنیان و همچنین عرق زنیان با شما صحبت کنیم و به شما اطلاعات لازم را داده باشیم، امیدوارم این مقاله توانسته باشد به شما کمک شایانی کرده باشد.